Munten verzamelen kan op veel manieren. Sommige verzamelaars zoeken oude guldens en dubbeltjes, anderen euromunten uit alle landen, en weer anderen kopen zilveren en gouden munten vooral om het metaal. Waar je koopt hangt af van wat je zoekt. In dit artikel lees je waar je in Nederland terechtkunt en waar je op let als je begint.
Verzamelen of edelmetaal?
Het eerste onderscheid is belangrijk, omdat de prijs op een andere manier ontstaat.
- Verzamelmunten, zoals oude Nederlandse munten, jaarsets en herdenkingsmunten, haal je om de munt zelf. De waarde hangt af van zeldzaamheid, vraag en conditie.
- Beleggingsmunten en baren, zoals een zilveren of gouden munt met een bekend gewicht en gehalte, koop je vooral om het metaal. Hier telt de premie boven de metaalwaarde.
Veel verzamelaars doen allebei. Het helpt wel om bij elke aankoop te weten in welke groep die valt. Meer over premie en btw lees je in Beginnen met verzamelen.
Kies een richting
Een paar populaire richtingen voor beginners in Nederland:
- Nederlandse munten sinds 1795, van de Bataafse Republiek tot de laatste guldens.
- Euromunten, bijvoorbeeld een munt van elk land, of de 2 euro herdenkingsmunten.
- Jaarsets van één land of van een bepaald jaar, zoals je geboortejaar.
- Zilveren of gouden munten van verschillende landen.
De Koninklijke Nederlandse Munt
De Koninklijke Nederlandse Munt (KNM) slaat de Nederlandse euromunten. Voor verzamelaars geeft de KNM jaarsets uit in verschillende kwaliteiten, zoals UNC, BU en proof, en daarnaast herdenkingsmunten, dukaten, penningen en goud- en zilverbaren. Je koopt ze in de webshop van de KNM of via handelaren.
Een jaarset van je geboortejaar of van het geboortejaar van een kind is een mooie eerste aankoop. Zo begint een verzameling vaak met een verhaal.
Munthandelaren
Een vaste munthandel is de makkelijkste plek om te beginnen. Je kunt er munten in het echt bekijken, vragen stellen en vaak ook verkopen. Veel Nederlandse munthandelaren zijn lid van de NVMH, de Nederlandse Vereniging van Munthandelaren. Op de website vind je een overzicht van de leden. De NVMH geeft ook elk jaar de Muntalmanak uit, een catalogus van de Nederlandse munten sinds 1795 en de Nederlandse bankbiljetten sinds 1814.
Edelmetaalhandelaren
Voor beleggingsmunten en baren ga je meestal naar een edelmetaalhandelaar. Er zijn er veel, vooral online. Let bij het kiezen op een paar dingen:
| Let op | Waarom |
|---|---|
| Vast adres en inschrijving bij de KvK | Je weet wie je verkoper is |
| Duidelijke prijzen | Je ziet de premie boven de metaalwaarde |
| Inkoopprijzen | Het verschil tussen verkoop en inkoop zegt veel over de kosten |
| Btw | Bij zilver betaal je meestal wel btw, bij beleggingsgoud niet |
| Verzending en verzekering | Wie draagt het risico tot het pakket bij jou is? |
Vergelijk altijd een paar aanbieders voordat je een groter bedrag uitgeeft. Hoe de metaalwaarde van een munt of baar zich verhoudt tot het gewicht, lees je in Fijngewicht, gehalte en karaat.
Beurzen
Op een muntenbeurs zie je veel handelaren bij elkaar. Je kunt prijzen vergelijken, in bakken met goedkope munten zoeken en kennismaken met handelaren. Twee grotere beurzen in Expo Houten zijn de Muntmanifestatie, met munten, penningen en bankbiljetten, en Filanumis, waar munthandelaren en postzegelhandelaren samenkomen. Daarnaast organiseren veel verenigingen kleinere ruilbeurzen.
Tip: Leg in AgAurium bij elke munt vast wat je betaalde en bewaar de factuur erbij. Bij wie je hem kocht, zet je in de notities. Bij beleggingsmunten en baren zie je dan meteen hoe de aankoopprijs zich verhoudt tot de actuele metaalwaarde. Probeer AgAurium gratis →
Veilingen
Voor oudere en bijzondere munten zijn veilingen interessant. Er zijn gespecialiseerde numismatische veilinghuizen in Nederland, en ook online veilingen. Let op het opgeld dat bovenop je bod komt en lees de beschrijving van de conditie goed. Wat termen als UNC, XF en VF betekenen, lees je in Conditie beoordelen.
Verenigingen
Bij een vereniging leer je het meest. Het Koninklijk Nederlands Genootschap voor Munt- en Penningkunde (KNGMP) is de landelijke vereniging voor munt- en penningkunde. Het organiseert bijeenkomsten, geeft publicaties uit en heeft een jeugdcommissie. Daarnaast zijn er regionale numismatische kringen, zoals de Numismatische Kring Utrecht. Bij een kring ontmoet je verzamelaars uit de buurt en kun je ruilen en kopen.
Online marktplaatsen
Op Marktplaats en Catawiki worden veel munten aangeboden. Je kunt er goede koopjes vinden, maar het risico is groter dan bij een handelaar:
- Vervalsingen van bekende munten en baren komen voor, ook van zilveren beleggingsmunten.
- Foto’s kunnen een munt mooier laten lijken dan hij is.
- Gepoetste munten worden soms als “prachtig” aangeboden.
Koop dure stukken liever bij een bekende handelaar. Hoe je een vervalsing herkent, lees je in Echt of nep? Eenvoudige controles voor gouden en zilveren munten en baren.
Kijken en leren
Wil je eerst zien wat er bestaat? In De Nieuwe Schatkamer van De Nederlandsche Bank in Amsterdam zie je gratis een deel van de nationale geldcollectie. Online kun je foto’s en beschrijvingen van een groot deel van die collectie bekijken. Voor buitenlandse munten is de Standard Catalog of World Coins een veelgebruikt naslagwerk. Voor Nederland is de Muntalmanak een goed begin.
Wat je beter kunt vermijden
- Munten poetsen of schoonmaken. Dat kost bijna altijd waarde.
- Munten met blote vingers op het vlak vastpakken. Pak ze aan de rand, zie Munten en baren zonder seal vastpakken.
- Snel een groot bedrag uitgeven. Begin met een paar kleinere aankopen en leer de prijzen kennen.
- Bewaren in zacht pvc. Kies capsules of hoesjes zonder weekmakers, zie Capsules, seals, slabs en hoesjes.
Zo helpt AgAurium
In AgAurium leg je je munten en baren vast met foto’s, conditie, aankoopprijs en bewaarplaats. Bij wie je kocht, zet je in de notities. Bij bekende munten en baren vult de catalogus gewicht, gehalte en afmetingen vanzelf in zodra je een deel van de naam typt. Voor goud, zilver, platina en palladium zie je de actuele waarde en je winst of verlies.
Je bewaart er ook je facturen bij, zodat je bij verkoop of voor de verzekering alles bij elkaar hebt.
AgAurium is gratis en zonder advertenties. Met een donatie help je het gratis te houden.
Houd je verzameling bij met AgAurium
Munten, baren, biljetten, postzegels en sieraden in één overzicht, met foto’s, actuele koersen en aankoopbewijzen. Gratis, zonder advertenties en in het Nederlands, Engels en Duits. Je gegevens blijven van jou.